VAPZ vanaf 2026: hogere premies en ruimere toegang voor zelfstandigen in bijberoep
Deel dit op
Het Vrij Aanvullend Pensioen voor Zelfstandigen (VAPZ) blijft één van de meest interessante manieren voor zelfstandigen om fiscaal voordelig een aanvullend pensioen op te bouwen. Met de nieuwe wetgeving die vanaf inkomstenjaar 2026 geldt, worden zowel de maximale premies verhoogd als de toegangsvoorwaarden voor zelfstandigen in bijberoep aanzienlijk versoepeld.
Wie kan een VAPZ afsluiten?
Het VAPZ-stelsel is beschikbaar voor bedrijfsleiders, eenmanszaken en hun meewerkende partner met maxistatuut. Zowel zelfstandigen in hoofd- als bijberoep kunnen deelnemen.
Wat is een VAPZ?
VAPZ-pensioencontracten worden doorgaans afgesloten als een individuele levensverzekering, waarbij de zelfstandige steeds in eigen naam optreedt, zelfs wanneer hij als bedrijfsleider verbonden is aan een vennootschap. De premies die hiervoor worden betaald, zijn fiscaal aftrekbaar als beroepskost.
Daarnaast zorgen ze ervoor dat het inkomen waarop sociale bijdragen berekend worden, daalt, wat een extra financieel voordeel oplevert.
Een cruciale voorwaarde voor de fiscale aftrek van VAPZ-premies is dat de zelfstandige volledig in orde moet zijn met zijn socialezekerheidsbijdragen. Het socialeverzekeringsfonds moet hiervan een attest bezorgen.
Hogere maximale VAPZ-premies
Een zelfstandige heeft de mogelijkheid om VAPZ-premies fiscaal af te trekken tot aan een vastgestelde maximale bijdragevoet op het beroepsinkomen waarop de sociale bijdragen worden berekend, met inachtneming van een absoluut maximumbedrag. Vanaf het inkomstenjaar 2026 zijn zowel de maximale bijdragevoeten als de absolute maximumpremies verhoogd.
| Type VAPZ | Tot en met 2025 | Vanaf 2026 |
|---|---|---|
| Gewoon VAPZ | 8,17% (max. € 4.086,34) | 8,50% (max. € 4.251,39) |
| Sociaal VAPZ | 9,40% (max. € 4.701,54) | 9,78% (max. € 4.891,60) |
Voor bestaande VAPZ-contracten gebeurt deze verhoging niet automatisch. Wie gebruik wil maken van de nieuwe maxima, zal zijn contract moeten laten aanpassen.
Grote versoepeling voor zelfstandigen in bijberoep
De belangrijkste wijziging betreft de zelfstandigen in bijberoep.Tot nu toe konden zij enkel een VAPZ afsluiten wanneer zij sociale bijdragen betaalden zoals een zelfstandige in hoofdberoep. In de praktijk betekende dit dat hun referentie-inkomen minstens € 17.374,08 moest bedragen.
Daardoor vielen heel wat zelfstandigen in bijberoep uit de boot.Vanaf inkomstenjaar 2026 wordt deze drempel verlaagd naar € 1.922,16. Hierdoor krijgt een veel grotere groep zelfstandigen in bijberoep toegang tot het VAPZ.
Een zelfstandige in bijberoep met een referentie-inkomen van bijvoorbeeld € 10.000 kon vroeger geen VAPZ afsluiten. Vanaf 2026 kan dit wel. In dat geval kan hij jaarlijks tot € 850 storten in een gewoon VAPZ of tot € 978 in een sociaal VAPZ.
Ook zelfstandigen in hoofdberoep die gebruikmaken van de voordelige bijdragesregeling onder artikel 37 en daardoor met een zelfstandige in bijberoep en betalen alsdan lagere sociale bijdragen worden gelijkgesteld, krijgen vanaf 2026 toegang tot het VAPZ, op voorwaarde dat hun referentie-inkomen minstens € 1.922,16 bedraagt.
Ook starters in bijberoep kunnen instappen
Tot nu toe waren startende zelfstandigen in bijberoep structureel uitgesloten van het VAPZ-stelsel, terwijl zelfstandigen in hoofdberoep wel toegang hadden. De nieuwe wet maakt hier een einde aan: vanaf 2026 krijgen ook startende zelfstandigen in bijberoep toegang tot het VAPZ-stelsel.
DISCLAIMER: Dit artikel werd gepubliceerd/voor het laatst gewijzigd op 28/08/2026 en werd opgesteld conform de op dat moment geldende wetgeving, rechtspraak, rechtsleer en interpretaties. Sinds voormelde datum kunnen er zich wijzigingen voordoen waardoor dit artikel verouderde informatie kan bevatten.
Recent nieuws
Blijf op de hoogte
Schrijf u in voor onze nieuwsbrief met fiscale updates en ondernemersnieuws.
